OKO PLANETE

Biologija

Biljke "čuju i pamte”

Na naučnom sajtu “Science alert” nedavno je objavljen tekst u kojem se navodi da  biljke, slično nervnom sistemu kod životinja - koriste električne signale da "donose odluke" i skladište podatke o prirodi svog okruženja. Time se poništava verovanje da su biljke pasivni organizmi koji na svetlost i vlagu reaguju samo mehanički. Naprotiv, izgleda da smo na pragu saznanja po kojem su šume složene mreže bića koja "razmišljaju", među sobom komuniciraju i, štaviše, uče na osnovu iskustva.
U tekstu se dalje navodi da su naučnici otkrili da biljke koriste jone kalcijuma za slanje signala kroz lišće na način koji je sličan onom kojim neuroni ljudskog mozga prenose informacije.
Na primer, eksperimentalno je dokazano da biljka koja je bar jednom izdržala dugu sušu "zapamti" to teško iskustvo pa menja svoj metabolizam da bi se spremila za sledeći nalet suše. Ovo su naučnici nazvali "biološkom memorijom" jer omogućava biljkama da predvide promene u istom pravcu, ako se one zaista dese.

Za naučnike je još zanimljivije bilo otkriće po kojem biljke mogu da utvrde vibracije u vazduhu koje proizvode insekti. Čim, na primer, "čuju" zvuk grickanja na obližnjoj biljci, u njima se pokrene process lučenja gorkih hemikalija, čime postaju odbojne za napadače. Osnov odbrane su  senzori koji reaguju na zvučne talase, i to na molekularnom nivou.
Ova nova naučna saznanja mogla bi da ubrzaju promene načine proizvodnje hrane, tj. da se umesto pesticida koriste zvučne frekvencije i svetlosni signali kojima se aktiviraju odbrambeni mehanizmi u biljkama.

Kompletni tekstove sa slikama i prilozima potražite u magazinu
"PLANETA" - štampano izdanje ili u ON LINE prodaji Elektronskog izdanja
"Novinarnica"